2024-01-26Pielęgniarstwo ogólnePielęgniarstwo chirurgicznePielęgniarstwo internistycznePielęgniarstwo diabetologicznePielęgniarstwo pediatrycznePielęgniarstwo kardiologicznePielęgniarstwo psychiatrycznePielęgniarstwo neurologicznePielęgniarstwo rodzinne (POZ)Pielęgniarstwo opieki długoterminowejPielęgniarstwo ginekologicznePielęgniarstwo anestezjologiczne i intensywnej opiekiPielęgniarstwo onkologicznePielęgniarstwo operacyjnePielęgniarstwo opieki paliatywnejPielęgniarstwo ratunkowePielęgniarstwo transplantacyjnePielęgniarstwo środowiska nauczania i wychowaniaPielęgniarstwo neonatologicznePielęgniarstwo nefrologicznePielęgniarstwo epidemiologiczneOchrona zdrowia pracującychPołożnictwoOrganizacja i zarządzaniePielęgniarstwo geriatrycznePielęgniarstwo pulmonologiczne

Rekordowa liczba przeszczepów narządów w Polsce w 2023 r.

W minionym roku przeszczepiono w naszym kraju rekordową liczbę ponad 1800 narządów pozyskanych od zmarłych dawców - wynika z najnowszych danych Poltransplant. Tak wielu transplantacji nigdy w Polsce jeszcze nie było.

Według Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnego ds. Transplantacji „Poltransplant” w 2022 r. przeszczepiono w Polsce 1402 narządy od zmarłych dawców - o ponad 120 więcej niż rok wcześniej. W minionym roku nastąpił wręcz skokowy wzrost tych zabiegów - przeszczepiono 1805 narządów wewnętrznych, takich jak nerki, serce, wątroba, trzustka oraz płuca.

Tak dużej liczby transplantacji u nas nie udało się wykonać nawet w najlepszych pod tym względem latach, co miało miejsce przed ponad 10 laty. W 2012 r. przeszczepiono 1546 organów - o 133 więcej niż w 2011 r. Jeszcze w kolejnych dwóch latach liczba transplantacji narządów wewnętrznych przekraczała nieco ponad 1500. W 2013 r. przeprowadzono 1536 takich przeszczepów, a w 2014 r. - 1531.

Potem nastąpiła stagnacja, jeśli chodzi o liczbę tych operacji. W 2015 odbyły się 1432 transplantacje, w 2016 r. - 1469, a w 2017 r. ich liczba jedynie chwilowo wzrosła do 1531. W 2018 r. nastąpił kolejny spadek - przeszczepiono zaledwie 1390 narządów wewnętrznych. Sytuacja poprawiła się w 2019 r., kiedy wykonano 1475 takich zabiegów. Jednak pandemia przyniosła kolejne załamanie: w 2020 r. wykonano zaledwie 1180 transplantacji, a w 2021 r. - 1274.

Skokowy wzrost przeszczepów w 2023 r. wskazuje, że polska transplantologia zaczyna się odbudowywać i rozwijać, jeśli chodzi o przeszczepy od zmarłych dawców. W minionym roku pozyskano 573 tzw. zmarłych dawców rzeczywistych, czyli tych, od których pobrane narządy nadawały się do przeszczepu. Liczba dawców ogółem wyniosła do 764. W 2022 r. było 445 dawców rzeczywistych oraz 640 dawców ogółem.

Pozyskiwanie zmarłych dawców ma kluczowe znaczenie dla rozwoju przeszczepów, z czym polska transplantologia boryka się od dziesięcioleci. W 2023 r., podobnie jak w latach poprzednich, najwięcej przeszczepiono nerek (977), wątroby (523), serca (178) oraz płuca (98). W minionym roku przeszczepiono także cztery trzustki (bardzo rzadkie i trudne operacje) oraz 24 nerki wraz trzustką.

Od wielu lat poza przeszczepami nerek rozwijane są w naszym kraju transplantacje wątroby. W 2007 r. wykonano 178 przeszczepów wątroby, a w 2015 już 314; ich liczba stale rośnie. Od kilku lat rozwijane są też przeszczepy płuca. W 2007 r. przeprowadzono zaledwie 7 takich transplantacji, a w 2015 r. - 16. W 2021 r. mimo pandemii przeprowadzono 91 przeszczepów płuca, w 2021 - 68, a w 2022 r. - 93.

Wprowadzane są też nowatorskie metody transplantacji. W 2023 r. specjaliści Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego (WUM) po raz pierwszy w Polsce przeszczepili dwóm dorosłym pacjentom wątrobę pobraną od jednego dawcy. Podzielono ją na dwie części. Zabieg wykonano w Katedrze i Klinice Chirurgii Ogólnej, Transplantacyjnej i Wątroby WUM, którą kieruje prof. Michał Grąt – najmłodszy kierownik kliniki chirurgicznej w kraju.

WUM przoduje w przeszczepach w naszym kraju. Odbywa się tu prawie połowa wszystkich przeszczepień trzustki w Polsce, ponad połowa transplantacji wątroby i prawie połowa przeszczepień nerki od dawcy żywego.

Piętą achillesową polskiej transplantologii są jednak przeszczepy od żywych dawców, wykonywane w znikomych ilościach w porównaniu do transplantacji narządów pozyskiwanych od zmarłych dawców. Od wielu lat przypada na nie nieco ponad 5 proc. wszystkich wykonywanych przeszczepów.

W 2023 r. wykonano 78 transplantacji nerki oraz 27 fragmentów wątroby pozyskiwanych od żywych dawców. W 2022 r. odbyło się odpowiednio 73 i 28 takich zabiegów. To niewiele więcej niż w 2012 r., kiedy przeszczepiono 51 nerek i 14 fragmentów wątroby od żywych dawców.

Przeszczepy od żywych dawców to najczęściej transplantacje rodzinne. Narządy do takich operacji pozyskiwane są zwykle od osób z najbliższej rodziny, choć dopuszcza się dawców niespokrewnionych, np. małżonków. Sporadycznie wykonywane są tzw. przeszczepy krzyżowe lub łańcuchowe.

W lutym 2015 r. odbył się pierwszy w Polsce tzw. przeszczep krzyżowy nerek od żywych dawców. Przeprowadzony został w Klinice Chirurgii Ogólnej i Transplantacyjnej Szpitala Klinicznego Dzieciątka Jezus w Warszawie. Zabieg wykonano u dwóch par, w których mężczyźni chcieli oddać nerkę swym partnerkom, lecz nie mogli tego zrobić z powodu niezgodnej grupy krwi lub tzw. niezgodności immunologicznej. Było to jednak możliwie po dokonaniu wymiany nerek między tymi dwoma parami.

W tym samym roku, w czerwcu 2015 r., w tej samej klinice odbył się pierwszy w naszym kraju tzw. przeszczep łańcuchowy, obejmujący większą grupę dawców. Tym razem nerkami wymieniły się aż trzy pary.

Narządy przeszczepione od żywego dawcy zwykle dłużej działają w organizmie biorcy, aniżeli te pobrane od zmarłych. Nerki są sprawne średnio przez 15 lat, czyli o 5 lat dłużej w porównaniu z przeszczepami od dawcy zmarłego. Wynika to z tego, że na ogół można je wykorzystać w lepszym stanie, choćby dlatego, że w krótszym okresie są niedokrwione - zaledwie jedną godzinę, a nie około 30 godzin, jak w przypadku narządu pozyskanego od osoby zmarłej. 




źródło: naukawpolsce.pap.pl

zdjęcie: adobe stock


KOMENTARZE
Dodaj komentarz
Usługi i zabiegi
wszystkie
320
koronawirus
28
pandemia
24
szczepienia
18
Narodowy Program Szczepień przeciwko wirusowi SARS-CoV-2
16
lista refundacyjna
15
covid-19
15
epidemia
14
raport nik
12
nik
10
kalendarz szczepień
10
szczepienia przeciw COVID-19
9
gif
7
reforma
7
wycofane z obrotu
7
rak płuca
6
ratownictwo medyczne
6
raporty
5
zdrowie psychiczne
5
dokumentacja
5
psychoterapia
5
centra zdrowia psychicznego
5
pielęgniarka poz
4
depresja
4
HPV
4
recepty
4
e-recepta
4
wynagrodzenie
4
psychiatria dzieci i młodzieży
4
projekty ustaw
3
pielęgniarka systemu
3
konferencja
3
onkologia
3
egzamin
3
krew
3
przetaczanie krwi
3
krwiodawstwo
3
rozporządzenie
3
poz
3
położna poz
3
choroby płuc
3
badania kliniczne
3
leki 75+
3
zdrowie psychiczne
3
szpital psychiatryczny
3
porada
3
psychiatria dziecięca
3
oddział psychiatryczny
3
system opieki
3
program kształcenia
3
grypa
3
kwarantanna
3
terapia uzaleźnień
3
e-skierowanie
3
choroby psychiczne
3
reforma szpitalnictwa
3
choroba zwyrodnieniowa stawów
3
choroby zwyrodnieniowe
3
patronat medialny
3
podwyżki
2
ustawa
2
nfz
2
uzależnienie
2
alkoholizm
2
ból
2
praca
2
transplantacja
2
wyroby medyczne
2
rak piersi
2
geriatria
2
młodzież
2
działania niepożądane
2
pielęgniarstwo
2
konkurs
2
współuzależnienie
2
pochp
2
badania naukowe w pielęgniarstwie
2
projekt rozporządzenia
2
strategia
2
ciąża
2
badania genetyczne
2
starzenie się
2
nowotwór
2
stwardnienie rozsiane
2
e-zdrowie
2
senior
2
choroby serca
2
otyłość
2
wytyczne
2
dzieci
2
hematologia
2
polityka lekowa
2
rak jelita grubego
2
normy zatrudnienia
2
udar mózgu
2
urlop szkoleniowy
2
uzależnienia
2
karta zgonu
2
rehabilitacja
2
leki na cukrzycę
2
pracodawca
2
morfologia
2
e-recepty
2
diagnoza
2
testy
2
przeszczepy
2
specjalizacja
2
zabieg operacyjny
2
rak jajnika
2
Optymalizacja materiału tkankowego
2
narkomania
2
e-porada
2
teleporada
2
wymaz
2
patomorforfologia
2
przeszczep serca
2
Nauka przeciw pandemii
2
hemofilia
2
choroby rzadkie
2
oddychamy.online
2
chirurgia bariatryczna
2
samobójstwa
2
zapalenie stawów
2
leki bezpłatne
2
udar
1
prawo
1
karta pacjenta
1
rzecznik
1
mammografia
1
pielęgniarka szkolna
1
politycy
1
transfuzja
1
książka transuzji
1
młoda pielęgniarka
1
powołanie
1
mięśniaki
1
macica
1
badanie serca
1
badanie epidemiologiczne w pielęgniarstwie
1
stomatologia dziecięca
1
symulacja medyczna
1
instrumentariuszki
1
cukrzyca
1
HIV
1
choroba alzheimera
1
standard
1
opieka okołoporodowa
1
Nobel medycyna
1
zlecenia lekarskie
1
choroby wątroby
1
WHO
1
ankieta
1
tętniak aorty brzusznej
1
alergia
1
dopalacze
1
narkotyki
1
rotawirus
1
zakażenie szpitalne
1
prawa pacjenta
1
spotkania autorskie
1
opinia konsultanta
1
zdrowie publiczne
1
choroby zawodowe
1
choroba parkinsona
1
schizofrenia
1
przeszczep szpiku
1
programy edukacyjne
1
przeszczep nerki
1
działalność lecznicza
1
SOR
1
niewydolność serca
1
komunikat bezpieczeństwa
1
depresja poporodowa
1
choroby mózgu
1
padaczka
1
kolonoskopia
1
rak prostaty
1
odwiedziny
1
wstrzymane w obrocie
1
rzs
1
badanie piersi
1
zapalenie płuc
1
AIDS
1
dawca szpiku
1
platforma
1
opiekun
1
endproteza
1
staw ramienny
1
leki wziewne
1
kobieta
1
szkodliwe picie
1
ból przewlekły
1
rak szyjki macicy
1
kleszcze
1
wypis
1
agresja
1
profilaktyka 40 plus
1
profilaktyka
1
informatyzacja
1
jeden etat
1
histerectomia
1
bilans dziecka
1
borelioza
1
neuron
1
podawanie leków
1
informacja medyczna
1
webinar
1
rozmaz
1
zgon pacjenta
1
autyzm
1
praktyki zawodowe
1
nowe metody operacyjne
1
rehabilitacja oddechowa
1
wady postawy
1
choroba niedokrwienna serca
1
lekomania
1
osocze
1
poronienie
1
wady serca
1
stwardnienie zanikowe boczne
1
przeszczep płuc
1
ablacja
1
białaczka
1
rak macicy
1
choroba afektywno-dwubiegunowa
1
promieniowanie
1
endometrioza
1
badanie krwi
1
choroby kręgosłupa
1
rreforma
1
cukrtzyca
1
centra opieki
1
zaburzenia rytmu
1
siatka płac
1
kwalifikacje
1
komisja zdrowia
1
button
close
SPECJALNOŚCI