NIL zgłasza uwagi do rozszerzenia uprawnień pielęgniarek. Chodzi o leczenie infekcji i ran
Naczelna Rada Lekarska zgłasza zastrzeżenia do projektowanych zmian w ordynowaniu leków przez pielęgniarki oraz samodzielnym stosowaniu lidokainy podczas leczenia ran.

9 października 2026 r. Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej przyjęło dwa stanowiska dotyczące zmian w kompetencjach zawodowych pielęgniarek. Odnoszą się one do projektów Ministerstwa Zdrowia przewidujących poszerzenie wykazu ordynowanych leków oraz możliwości samodzielnego stosowania produktów leczniczych bez zlecenia lekarskiego.
Ordynowanie leków. NRL obawia się ograniczenia dostępu do lekarzy
Pierwsze stanowisko (nr 28/26/P-X) dotyczy projektu rozszerzającego wykaz substancji czynnych, które mogą ordynować uprawnione pielęgniarki. Projekt przewiduje m.in. możliwość ordynowania oseltamiwiru, cefadroksylu, furoinianu mometazonu oraz leków mukolitycznych. Zmiany są związane z planowanym wprowadzeniem porady infekcyjnej pielęgniarki w podstawowej opiece zdrowotnej. Samorząd lekarski wyraża obawę, że nowe rozwiązania mogą prowadzić do ograniczenia dostępu do konsultacji lekarskich. Według NRL część placówek może organizować opiekę nad pacjentami z infekcjami w taki sposób, że będą oni kierowani wyłącznie do pielęgniarek. Zastrzeżenia dotyczą m.in. opieki nad pacjentami z grypą typu A i B, chorobami gardła, alergicznym nieżytem nosa oraz infekcjami oskrzeli. Prezydium NRL opowiada się za zachowaniem szerokiego dostępu pacjentów do świadczeń lekarskich, szczególnie w POZ. Warto zaznaczyć, że ograniczenie dostępu do lekarzy jest przewidywaniem samorządu lekarskiego, a nie rozwiązaniem zapisanym w projekcie rozporządzenia. Ministerstwo Zdrowia uzasadnia proponowane zmiany potrzebą zwiększenia dostępności świadczeń i lepszego wykorzystania kompetencji pielęgniarek.
Lidokaina w leczeniu ran. Uwagi dotyczą kwalifikacji pielęgniarek
Drugie stanowisko (nr 29/26/P-X) odnosi się do projektu umożliwiającego pielęgniarkom samodzielne stosowanie chlorowodorku lidokainy w postaci roztworu do wstrzykiwań podczas leczenia ran, bez konieczności uzyskania zlecenia lekarskiego. Rozwiązanie ma umożliwić miejscowe znieczulenie podczas oczyszczania i opracowywania ran. NRL zwraca jednak uwagę na konieczność jednoznacznego powiązania nowego uprawnienia z wymaganymi kwalifikacjami zawodowymi. Obowiązujące przepisy określają warunki samodzielnego doboru sposobów leczenia ran przez pielęgniarkę. Wymagają odpowiedniego kursu specjalistycznego lub kwalifikacyjnego, specjalizacji obejmującej tę tematykę albo posiadania tytułu magistra pielęgniarstwa. Zdaniem samorządu lekarskiego projekt powinien wyraźnie odsyłać do tych wymagań również w przypadku samodzielnego stosowania lidokainy.
Co dalej ze zmianami?
Oba stanowiska są elementem procesu opiniowania projektowanych przepisów. Nie oznaczają wstrzymania prac legislacyjnych ani odrzucenia proponowanych rozwiązań. Ostateczny zakres nowych uprawnień będzie zależał od treści przyjętych rozporządzeń. Do czasu ich wejścia w życie zastosowanie mają dotychczasowe przepisy.
Przypominamy, że szczegółowo opisaliśmy już projektowane zmiany w artykule: Pielęgniarki zyskają nowe uprawnienia do ordynowania leków i badań? Są projekty rozporządzeń Ministerstwa Zdrowia.
Źródło:
Naczelna Izba Lekarska, stanowiska Prezydium NRL nr 28/26/P-X i 29/26/P-X z 9 października 2026 r. - link do uchwały
Zdjęcie: Adobe Stock




























