W związku z nowymi regulacjami dotyczącymi realizacji obowiązku aktualizowania wiedzy i umiejętności, Prezydium NRPiP opublikowało Apel nr 2 (26.01.2026). To mocne przypomnienie, że doskonalenie zawodowe pielęgniarek i położnych nie może istnieć tylko „na papierze”, pracodawca ma obowiązek realnie umożliwiać naukę, w tym korzystanie z płatnego urlopu szkoleniowego.

Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych opublikowało Apel nr 2 z dnia 26 stycznia 2026 r., skierowany do kierowników podmiotów leczniczych oraz do pielęgniarskiej i położniczej kadry kierowniczej. Powodem była zmiana „systemowa”: wejście w życie nowych regulacji wprowadzonych uchwałą NRPiP z 3 grudnia 2025 r., które porządkują zasady realizacji obowiązku aktualizowania wiedzy i umiejętności zawodowych przez pielęgniarki i położne.

W apelu pada komunikat, który w praktyce da się streścić tak: skoro wymagamy stałego kształcenia, to nie możemy jednocześnie tworzyć warunków, w których kształcenie jest niewykonalne.

NRPiP przypomina, że zgodnie z ustawą o zawodach pielęgniarki i położnej pielęgniarka i położna mają obowiązek stałego aktualizowania wiedzy i umiejętności zawodowych, ale jednocześnie mają też prawo do doskonalenia zawodowego w różnych formach kształcenia podyplomowego. To zestawienie jest kluczowe, bo w realnym świecie oddziału najczęściej „słyszymy” część o obowiązku, a dużo rzadziej tę o prawie i o narzędziach, które mają to prawo uruchamiać.

Najmocniejszy fragment apelu dotyczy płatnego urlopu szkoleniowego. NRPiP mówi wprost: prawo do urlopu szkoleniowego nie powinno być martwe, bo jest to narzędzie pozwalające utrzymywać najwyższe standardy opieki nad pacjentem.

Jednocześnie apel zauważa coś, co jest źródłem wielu napięć: kierownik podmiotu leczniczego ma uprawnienia do zarządzania organizacją pracy i terminami urlopów. Ale ta kompetencja nie może być wykorzystywana jako sposób stałego blokowania i utrudniania dostępu personelu do nauki. NRPiP wzywa do zaprzestania tworzenia sztucznych barier administracyjnych i do realnego umożliwienia realizacji ustawowego obowiązku. W oddziałowej praktyce „bariera administracyjna” nie musi wyglądać jak oficjalny zakaz. Często to po prostu mechanizm, który w efekcie daje ten sam rezultat: wnioski bez odpowiedzi, decyzje odkładane do czasu, aż termin szkolenia minie, brak jasnej ścieżki zatwierdzania, uznaniowość („jednym się udaje, inni mają zawsze pod górkę”), albo stały argument „brak obsady”, używany automatycznie i bez szukania rozwiązań.

Apel jest więc nie tylko „głosem w dyskusji”, ale sygnałem, że aktywnym priorytetem ma być wspieranie personelu w zdobywaniu punktów edukacyjnych i tworzenie warunków do podnoszenia kwalifikacji, a nie zarządzanie poprzez blokadę.

NRPiP nazywa rzecz po imieniu: pielęgniarka i położna wykonująca zawód zgodnie z aktualną wiedzą medyczną to kapitał podmiotu leczniczego. To ważne przesunięcie akcentu: rozwój personelu to nie „koszt i kłopot z grafikiem”, tylko element jakości, bezpieczeństwa i ciągłości świadczeń. A z perspektywy zarządzania ryzykiem, to także element ochrony placówki.

Jeśli apel ma realnie coś zmienić, potrzebne są proste rozwiązania organizacyjne. W praktyce świetnie działa pięć rzeczy: jasna procedura (kto, gdzie i kiedy zatwierdza), przewidywalność terminów (planowanie z wyprzedzeniem), transparentne kryteria (żeby nie było uznaniowości), informacja zwrotna (odmowa z uzasadnieniem + propozycją innego terminu) oraz aktywne wspieranie zdobywania punktów edukacyjnych (także przez szkolenia wewnętrzne i sensowne planowanie rozwoju zespołu). 

Apel kończy się deklaracją otwartości na konstruktywną współpracę i pełne poszanowanie praw. Pod dokumentem podpisali się: Sekretarz NRPiP Kamilla Gółcz oraz Prezes NRPiP Mariola Łodzińska. Warto zwrócić uwagę na język: to nie jest tekst „konfliktowy”, ale jest w nim wyraźna granica - prawa pracownicze w obszarze rozwoju zawodowego mają być respektowane, a dostęp do nauki nie może być blokowany organizacją pracy.

Tekst ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady prawnej. W przypadku sporu lub wątpliwości w konkretnej sytuacji warto skonsultować się z działem kadr, przełożonym, organizacją związkową lub prawnikiem.

Źródła: 

Apel nr 2 Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia 26 stycznia 2026 r. - treść apelu w załączniku 

Zdjęcie; Adobe Stock